Jeśli nie oglądałeś jeszcze ostatniego odcinka skończ czytać w tym miejscu. Finał pierwszego sezonu „Dutton Ranch” zostawia Orianę Jackson z ciężarem, którego żadna dwudziestolatka nie powinna dostawać w pakiecie z rodzinną posiadłością: śmiercią ojca, ciążą, wojną o wpływy i nazwiskiem, od którego trudno uciec. Łatwo uznać ją za nową Beth Dutton, bo telewizja uwielbia zamieniać wyraziste bohaterki we franczyzę samą w sobie. Ja byłabym jednak ostrożna z tym werdyktem. Beth była skutkiem wieloletnich ran, a Oreana dopiero stoi w miejscu, w którym ból może ją ukształtować albo pochłonąć.
„Dutton Ranch” przenosi Beth i Ripa Wheelerów z Montany do Rio Paloma w Teksasie, po pożarze, który niszczy ich dom. To ruch fabularnie wygodny, lecz sensowny: bohaterowie „Yellowstone” dostają nowe pole bitwy, a widzowie świeżą rodzinę do obserwowania. Jacksonowie z 10 Petal Ranch szybko pokazują, że w Teksasie granice własności równie często wyznacza się wzrokiem i pamięcią o dawnych krzywdach, co płotem.
Spoilery do finału 1. sezonu są tu konieczne, bo to właśnie ostatnie odcinki przesuwają środek ciężkości serialu. Oreana dowiaduje się, że jest w ciąży, planuje ucieczkę, a chwilę później znajduje martwego ojca, Rob-Willa. W jednej chwili znika możliwość beztroskiego buntu. Zostaje dziedzictwo, które nagle trzeba nieść, choć nikt rozsądny nie zgłaszałby się do tego dobrowolnie.
Podobieństwo do Beth jest wyraźne, ale nie powinno być wyrokiem
Beth Dutton przez lata była jedną z najbardziej elektryzujących postaci telewizyjnego westernu właśnie dlatego, że jej ostrość miała cenę. Doskonała w interesach, bezlitosna w kłótni i lojalna wobec rodziny niemal do samozniszczenia, nosiła w sobie traumę z nastoletnich lat. Ciąża, decyzja Jamiego, zabieg pozbawiający ją możliwości posiadania dzieci – ten fundament bólu wyjaśniał wiele, choć nigdy nie usprawiedliwiał wszystkiego.
Oreana otrzymuje podobny zestaw fabularnych sygnałów. Jest inteligentna, ukończyła studia biznesowe z najlepszym wynikiem, ma temperament i niechęć do podporządkowywania się rodzinnej hierarchii. Jej relacja z babką Beulah jest napięta, a przeszłość z przemocowym byłym partnerem dopowiada, że serial nie chce traktować jej jak beztroskiej dziewczyny z bogatego rancza. Ciąża zaś natychmiast staje się prywatnym dramatem i potencjalnym problemem wizerunkowym dla klanu Jacksonów.
W tym miejscu łatwo byłoby odtworzyć drogę Beth punkt po punkcie: młoda kobieta zostaje zraniona, zakłada zbroję, nauczy się używać pieniędzy i słów jak broni, a potem przejmuje rodzinny interes. Taki scenariusz z pewnością znalazłby odbiorców. Beth jest przecież marką samą w sobie. Tyle że byłby też twórczym pójściem po najmniejszej linii oporu.
„Dutton Ranch” ma bardziej interesujący dylemat niż wybór nowej królowej rancza
Widzowie dobrze znają pokusę, by po tragedii domagać się od bohaterki spektakularnej przemiany. Śmierć ojca ma ją zahartować, ciąża ma ją zmusić do decyzji, konflikt z Beulah ma wydobyć ukryty talent do bezwzględnej gry. Telewizja lubi taki mechanizm, bo daje szybkie, satysfakcjonujące sceny: wejście do sali zarządu, ciętą ripostę, przejęcie kontroli nad ludźmi, którzy wczoraj ją lekceważyli.
Mnie bardziej przekonuje możliwość, że Oreana nie będzie Beth 2.0. Jej sytuacja daje serialowi okazję do zadania mniej wygodnego pytania: czy dziecko z rodu zbudowanego na lojalności, milczeniu i emocjonalnym szantażu potrafi ocalić rodzinę, nie upodabniając się do jej najgorszych przedstawicieli? To dużo trudniejsza droga niż efektowna zemsta. I paradoksalnie znacznie świeższa dla uniwersum, które przez lata nauczyło nas traktować cierpienie jak paliwo do budowania charakteru.
Beulah Jackson także wnosi ważny kontekst. Jej ambicja miała rozbić rodzinę, a decyzja o wysłaniu Rob-Willa na odwyk pogłębiła pęknięcia. Oreana dziedziczy więc nie tylko ziemię i nazwisko, lecz również katalog niedopowiedzianych pretensji. W rodzinnych sagach ludzie często mówią o ochronie tradycji, mając na myśli ochronę własnej wersji przeszłości. 10 Petal Ranch wygląda jak miejsce, w którym każdy nosi taką wersję w kieszeni.
Carter i Oreana: wątek, którego serial nie może potraktować jak ozdobnika
Finał celowo pozostawia niejasność co do ojca dziecka Oreany, choć jej plany ucieczki z Carterem mocno sugerują, że ich relacja będzie miała kluczowe znaczenie. To delikatny grunt. Carter pozostaje adoptowanym synem Beth i Ripa, a emocjonalne konsekwencje tej sytuacji mogą być znacznie ciekawsze od samego pytania, kto jest biologicznym ojcem.
Jeśli twórcy zachowają cierpliwość, dostaniemy opowieść o młodych ludziach próbujących podejmować dorosłe decyzje pod obserwacją dwóch potężnych rodzin. Jeśli zaś sprawa ciąży stanie się wyłącznie zapalnikiem dla kolejnej ranczerskiej wojny, będzie szkoda potencjału. W serialach tego świata grunty, bydło i kontrakty potrafią mieć więcej czasu ekranowego niż cudza bezradność. Tym razem warto byłoby odwrócić proporcje.
Beth może być mentorką, ale nie gotowym szablonem
Przeprowadzka Beth i Ripa do Teksasu ma sens także poza potrzebą utrzymania znanych twarzy na ekranie. Beth spotyka w Orianie kogoś, kto przypomina jej dawną siebie, ale nie musi skończyć tak samo. To może być dla niej szczególnie mocne lustro. Przez lata Beth była kobietą, która przeżyła dzięki temu, że przestała wpuszczać ludzi zbyt blisko. Obserwowanie młodszej bohaterki na początku podobnej drogi może wydobyć z niej coś więcej niż kolejną błyskotliwą tyradę.
Nie oczekuję, że „Dutton Ranch” nagle zamieni się w łagodną opowieść o międzypokoleniowym uzdrawianiu ran. To nadal świat, w którym konflikty rozwiązuje się nieraz z pomocą prawników, pieniędzy i broni. Liczę jednak, że serial nie pomyli siły z chłodem. Oreana może nauczyć się walczyć o siebie i swoje miejsce, nie musząc przy okazji stracić całej wrażliwości. Dla tej franczyzy byłaby to zmiana bardziej odważna niż kolejny pojedynek na złośliwości.
Drugi sezon pokaże, czy to rozwinięcie uniwersum, czy jego odbitka
Po śmierci Rob-Willa i zmianie stron przez Joaquina Oreana zostaje jedną z nielicznych osób zdolnych utrzymać Jacksonów w grze. To mocne ustawienie postaci na kolejny sezon. Ma wiedzę, rodzinny mandat i osobiste powody, by przestać stać z boku. Brakuje jej za to doświadczenia oraz spokoju, których nie da się zdobyć na studiach, nawet kończąc je z najwyższą lokatą.
„Dutton Ranch” zdaje egzamin z własnej tożsamości właśnie na Orianie. Pierwszy sezon sprawnie korzysta z emocjonalnego języka „Yellowstone”, ale drugi powinien udowodnić, że potrafi powiedzieć coś własnym głosem. Beth Dutton pozostaje postacią jedyną w swoim rodzaju, wraz z całym jej chaosem, humorem i okrucieństwem. Oreana nie potrzebuje jej zastępować. Wystarczy, że serial pozwoli jej popełnić własne błędy, podjąć własne decyzje i nie odziedziczyć automatycznie wszystkich rodzinnych katastrof.
